Skip to main content

ต้นไม้: มะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) มะลิพื้นเมืองไทย ไม้ดอกหอม


★★★★★

ต้นไม้: มะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) มะลิพื้นเมืองไทย ไม้ดอกหอม Jasminum elongatum

มะลิไส้ไก่, เครือไส้ไก่ (Common Malayan jasmine)

ชื่อวิทยาศาสตร์ (ชื่อพฤกษศาสตร์)

มะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) ชื่อวิทยาศาสตร์ ว่า Jasminum elongatum (P.J.Bergius) Willd. จัดเป็นพืชในสกุล Jasminum อยู่ในวงศ์มะลิ (Oleaceae) ซึ่งพันธุ์พืชนี้ ทางเราจัดไว้ในกลุ่มไม้ดอกหอม

ชื่อไทย

ชื่อที่เป็นทางการ หรือ ชื่อราชการของพืชชนิดนี้ มีชื่อไทยว่า มะลิไส้ไก่ (อ้างอิงจากข้อมูลชื่อพรรณไม้แห่งประเทศไทย; เต็ม สมิตินันท์ ฉบับแก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2557)

ต้นมะลิไส้ไก่ มีชื่อสามัญ (ภาษาอังกฤษ) ว่า Common Malayan jasmine และยังมีชื่ออื่น ๆ ที่เป็นชื่อพื้นเมือง หรือชื่อท้องถิ่น ว่า มะลิไส้ไก่ เขี้ยวงู ดอกเสี้ยว ไส้ไก่ (ภาคกลาง), มะลิย่าน มะลิเถื่อน ลิ (ภาคใต้), เครือไส้ไก่ (เลย), ดอกใบ, มอกส่วยเตาะ, มะลิจี่เลี่ยม, มะลิป่า, มะลิฝรั่ง, มะลิเลี่ยม, ลิ, ไลไก่, เสี้ยวต้น, ไส้ไก่

นิเวศวิทยา

ต้นมะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) ในประเทศไทยพบขึ้นตามชายป่าดงดิบแล้ง ป่าผลัดใบ และป่าบุ่งป่าทาม ที่ความสูงจากระดับน้ำทะเลไม่เกิน 1,000 ม.

การกระจายพันธุ์

การกระจายพันธุ์ของมะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) เป็นมะลิพื้นเมืองของไทย พบได้ค่อนข้างง่ายตามป่าธรรมชาติ กระจายทั่วประเทศไทย ต่างประเทศพบในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของอินเดีย จีนตอนใต้ เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และตอนเหนือของออสเตรเลีย

มะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) ออกดอกเดือนไหน

ต้นมะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) ออกดอกเดือนกุมภาพันธ์ - เมษายน ผลแก่เดือนพฤษภาคม - กรกฎาคม

ต้นไม้: มะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) มะลิพื้นเมืองไทย ไม้ดอกหอม Jasminum elongatum

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ของมะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่)

  • ลักษณะวิสัย: ไม้เลื้อยหรือไม้พุ่มรอเลื้อย ยาว 2-4 ม.
  • ลำต้น: ตามกิ่งอ่อน ก้านใบ และช่อดอกมีขนสั้น
  • ใบ: ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่กว้าง หรือรูปใบหอก ยาว 2-7 ซม. ปลายใบแหลม-เรียวแหลม หรือมีติ่งหนาม โคนใบมน-กลม ผิวใบด้านล่างมีขนประปราย-เกลี้ยง เส้นแขนงใบข้างละ 2-6 เส้น ปลายเส้นโค้งจรดกัน นูนชัดเจนที่ผิวใบด้านล่าง ก้านใบ ยาว 3-7 มม.
  • ดอก: ช่อดอกแบบกระจุกสั้น ออกตามปลายกิ่ง มี 3-10 ดอก/ช่อ มีใบประดับสีเขียวคล้ายใบ 1 คู่ ยาว 0.5-1 ซม. ดอกสีขาวคล้ายดอกมะลิบ้าน มีกลิ่นหอม กลีบเลี้ยงและกลีบดอกอย่างละ 7-9 กลีบ กลีบเลี้ยงสีเขียวอ่อน ปลายแยกเป็นเส้นยาว 4-11 มม. มีขน กลีบดอกโคนเป็นหลอดยาว 1.5-2.5 ซม. แฉกกลีบดอกรูปขอบขนาน ยาว 0.6-1.2 ซม.
  • ผล: ผลรูปรีปลายกลม ยาว 8 มม. ผิวเกลี้ยงมันเงา ติดเป็นผลแฝดที่มีโคนเชื่อมติดกัน

ประโยชน์

การใช้ประโยชน์ของมะลิไส้ไก่ (เครือไส้ไก่) สามารถนำมาปลูกเป็นไม้ประดับ ไม้ดอกหอม เก็บดอกไม้บูชาพระ

*ดูเพิ่มเติม: พันธุ์ไม้ในกลุ่มไม้ดอกหอม พันธุ์ต่าง ๆ ...

อ้างอิง: มานพ ผู้พัฒน์, ปรีชา การะเกตุ, ขวัญใจ คำมงคล และศรัณย์ จิระกร. 2561. ป่าบุ่งป่าทาม ภาคอีสาน. สำนักงานหอพรรณไม้, กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช, กรุงเทพฯ.